Omschrijving
Wat is shea olie?
Shea olie is de vloeibare fractie van sheaboter, het vet uit de pit van de sheanoot, de vrucht van de sheaboom, Vitellaria paradoxa, op etiketten nog Butyrospermum parkii genoemd, een boom uit de sapotillefamilie. De sheaboom groeit wild in de savannegordel van West- en Centraal-Afrika, van Senegal tot Oeganda, wordt niet geplant en draagt pas na vijftien tot twintig jaar vrucht; de vruchten worden verzameld, van oudsher door vrouwen. Een sheavrucht heeft groen, zoet vruchtvlees om een noot, en in die noot zit de pit waaruit sheaboter en shea olie komen. Op het etiket staat het ingrediënt als Butyrospermum Parkii Oil, de naam als shea-olie; in het Nederlands schrijft men ook sheaolie, in het Engels shea oil, in het Frans huile de karité. Het etiket zegt koudgeperst en gemaakt in Ghana, als cosmetische shea-olie voor haar en huid, en noemt geen tweede ingrediënt.
Sheaboter is bij kamertemperatuur vast tot smeerbaar en smelt op de huid; ze bestaat uit een vaste en een vloeibare fractie. Shea olie is die vloeibare fractie: een heldere, lichtgele tot goudgele olie die bij kamertemperatuur vloeibaar blijft en zich uit een pipet laat doseren. Ze is voller dan een dunne zaadolie, blijft even op de huid liggen en trekt dan in, en ruikt mild en licht nootachtig, eigen aan shea, zonder toegevoegde geurstof. In een koude kamer kan de olie troebel of dikker worden; in de hand wordt ze weer helder. Het kenmerkende vetzuur van de vloeibare fractie is oliezuur; de vaste fractie, met stearinezuur, is wat de boter vast maakt. Het etiket noemt geen gehalte, en wij noemen er dan ook geen. Wij verkopen shea olie puur, zonder toevoegingen, in flessen van 30 ml en 100 ml met pipet.
Shea olie in het kort
-
Ingrediënt: Butyrospermum Parkii Oil, precies zoals op het etiket gedrukt; het enige ingrediënt.
-
Plant: de sheaboom, Vitellaria paradoxa, uit de sapotillefamilie; de olie komt uit de pit van de sheanoot.
-
Vorm: de vloeibare fractie van sheaboter; hoe die van de vaste fractie is gescheiden, staat niet op het etiket.
-
Winning en herkomst: koudgeperst en gemaakt in Ghana, zoals op het etiket staat.
-
Kleur en geur: lichtgeel tot goudgeel; mild en licht nootachtig van geur, eigen aan shea.
-
Textuur: voller dan een dunne zaadolie; blijft even liggen en trekt dan in; in een koude kamer troebel of dikker.
-
Toepassing: droge huid op lichaam, handen, ellebogen en hielen, haarpunten en nagelriemen; uitsluitend uitwendig, niet innemen.
-
Let op: shea heet in de handel een noot; ze staat niet op de Europese lijst van veertien allergenen, maar wie op noten reageert, doet eerst de polstest en overlegt bij twijfel met een arts.
-
Inhoud en bewaren: 30 ml of 100 ml in donker glas met pipet; koel, donker en goed gesloten bewaren en een geopende fles binnen een jaar opmaken.
Shea olie en sheaboter: hetzelfde vet in twee vormen
Wie sheaboter kent, kent het vet van shea olie al: het komt uit dezelfde pit van dezelfde boom, en de INCI-naam op de boter is Butyrospermum Parkii Butter, op de olie Butyrospermum Parkii Oil. Het verschil is de vorm. Raw sheaboter is de hele boter, vaste en vloeibare fractie samen: bij kamertemperatuur vast, in de hand smeerbaar, met de rokerige, nootachtige geur van ongeraffineerde shea. Nilotica sheaboter komt van de Oost-Afrikaanse ondersoort uit Oeganda en is zachter en romiger. Shea olie is alleen de vloeibare fractie: dun genoeg voor een pipet, sneller te verdelen over een groot huidoppervlak en makkelijker in het haar. Wie een dikke laag op hielen of handen wil die lang blijft zitten, kiest de boter; wie het vet van shea wil zonder het te hoeven smelten, kiest de olie. Voor een vergelijkbaar paar in onze winkel, boter en vloeibaar vet uit dezelfde boon, zie cacao olie.
Waarvoor mensen shea olie kopen
-
Shea olie op een droge huid, lichaam en handen. Een halve theelepel per arm of onderbeen op een licht vochtige huid na het douchen, en twee tot drie druppels voor de handen; dit is de meest gekozen toepassing.
-
Shea olie op ellebogen, knieën en hielen. Twee tot drie druppels per plek, ’s avonds ingewreven, op de plekken waar de huid het droogst en het dikst is.
-
Shea olie in droog of krullend haar. Eén tot twee druppels op de punten, of een theelepel over de lengtes als voorbehandeling voor het wassen.
-
Shea olie op de nagelriemen. Eén druppel per hand, verdeeld over de nagelriemen en ingemasseerd, ’s avonds voor het slapen.
-
Shea olie in een eigen bodybutter of balsem. Gemengd met gesmolten sheaboter of cacaoboter maakt de olie een boter zachter en smeerbaarder.
Alle pure oliën staan bij de pure oliën; de basisoliën voor eigen mengsels vindt u bij de draagoliën.
Shea olie, oliezuur en stearinezuur: waarom de olie vloeibaar is en de boter vast
Een plantaardig vet is een mengsel van vetzuren, en welke overheersen bepaalt of het bij kamertemperatuur vast of vloeibaar is. Stearinezuur is bij kamertemperatuur vast; oliezuur is vloeibaar. Sheaboter heeft van allebei veel, en daarom is ze vast maar smelt ze al op de huid. Wordt de vloeibare fractie van de vaste gescheiden, dan houdt u aan de ene kant een hardere stearinefractie over en aan de andere kant de oleïne, de vloeibare fractie: dat is shea olie. Hoe dat scheiden bij deze olie is gedaan, staat niet op het etiket, en wij zeggen er dus niets over; het etiket zegt koudgeperst. Wat u er wel van merkt: onder ongeveer vijftien graden kan shea olie troebel of dikker worden, omdat een deel van het vet dan alsnog stolt, en in de hand of in een warme kamer wordt ze weer helder. Dat is geen bederf.
Wat wij over shea olie niet beweren
Over shea gaan op internet veel verhalen, over stoffen die er van nature in zouden zitten, over een schild tegen de zon en over van alles wat het vet met de huid zou doen. Onze eigen oude pagina somde zulke stoffen ook op en noemde de olie voedzaam. Wij doen daar geen uitspraken meer over: het etiket noemt alleen Butyrospermum Parkii Oil en geen gehalte, er is geen analyse van deze partij, en een cosmetische olie is geen medicijn en geen zonneproduct. Wat wij wel kunnen zeggen, staat hier: wat erin zit, waar ze vandaan komt, hoe ze aanvoelt en ruikt, en hoe u haar gebruikt en bewaart.
Gebruik
Hoe u shea olie gebruikt op een droge huid
Breng shea olie aan op een licht vochtige huid, direct na het douchen: dan verdeelt ze zich het makkelijkst en voelt ze het minst vet. Gebruik ongeveer een halve theelepel, 2,5 ml, per arm of onderbeen, wrijf de olie tussen de handpalmen warm en strijk haar met lange halen uit. Ze blijft een paar minuten liggen en trekt dan in. Voor de handen zijn twee tot drie druppels genoeg; wrijf ze in tot ze niet meer glanzen. Meer olie geeft geen zachtere huid, alleen een vettere. Wie de olie voor het eerst gebruikt, begint met een klein stukje huid en kijkt de volgende dag hoe de huid reageert. Het etiket noemt haar en huid als gebruik.
Shea olie op ellebogen, knieën en hielen
Op de plekken waar de huid het dikst en het droogst is, werkt u shea olie ’s avonds in: twee tot drie druppels per elleboog, knie of hiel, een minuut ingewreven. Voor de hielen kunt u er sokken overheen aantrekken, zodat de olie de nacht krijgt en het beddengoed schoon blijft. Wilt u een dikkere laag die langer blijft zitten, meng dan een paar druppels shea olie met een beetje raw sheaboter in de handpalm; de olie maakt de boter smeerbaar zonder dat u haar hoeft te smelten.
Shea olie in het haar en op de nagelriemen
In droog of krullend haar gaat shea olie op de punten en de lengtes, niet op de aanzet: één tot twee druppels tussen de handpalmen uitgewreven en door de droge punten gehaald. Als voorbehandeling voor het wassen verdeelt u een theelepel over de lengtes, laat u haar een half uur zitten en wast u dan zoals u gewend bent; bij dik of krullend haar mag het langer. Op de nagelriemen gebruikt u één druppel per hand, verdeeld over de nagels en ingemasseerd, het liefst ’s avonds. Wilt u de olie mengen met een etherische olie, houd dan hoogstens twee tot drie druppels per eetlepel shea olie aan.
Hoe vaak en hoeveel shea olie u gebruikt
Lichaam: één keer per dag, een halve theelepel van ongeveer 2,5 ml per arm of onderbeen, dus veertig keer uit een fles van 100 ml en twaalf keer uit 30 ml. Handen, ellebogen en hielen: twee tot drie druppels per plek, ongeveer 0,15 ml, dus tweehonderd keer uit 30 ml. Haarpunten: één tot twee druppels per keer, en dat merkt u aan de fles nauwelijks; een theelepel als voorbehandeling, dus twintig keer uit 100 ml. Nagelriemen: één druppel per hand. Bij dagelijks gebruik op handen en haarpunten gaat een fles van 30 ml drie tot vier maanden mee. Meer olie geeft geen beter resultaat, wel een vettere huid.
30 ml of 100 ml: welke fles u kiest
Gebruikt u shea olie alleen op handen, haarpunten en nagelriemen, dan is 30 ml genoeg voor maanden en is de fles leeg voordat de olie oud wordt. Gebruikt u haar op het hele lichaam of in eigen mengsels met sheaboter, dan gaat 30 ml in een paar weken op en is 100 ml voordeliger per milliliter. Beide flessen bevatten dezelfde olie, in donker glas met een pipet, en zijn ook per drie of zes te bestellen. Staat de fles in een koude kamer en wordt de olie troebel, zet haar dan een kwartier in een warme kamer of in de hand; ze wordt weer helder. Wie shea olie nog niet kent, begint met 30 ml.
Waar u op let bij shea olie
Shea olie is uitsluitend voor uitwendig gebruik; het is een cosmetische olie, dus niet innemen en niet in de keuken gebruiken, ook al wordt sheaboter in West-Afrika ook als bakvet gebruikt: deze fles is daar niet voor geperst of gecontroleerd. Shea heet in de handel een noot; ze staat niet op de Europese lijst van veertien allergenen, maar wie op noten reageert, doet eerst de test en overlegt bij twijfel met een arts, en dat is geen belofte. Breng eerst één druppel aan op de binnenkant van uw pols en wacht een dag. Vermijd contact met de ogen en spoel bij aanraking met lauw water. Buiten bereik van kinderen bewaren. Bewaar de fles koel, donker en goed gesloten, het liefst niet in de badkamer, en maak een geopende fles binnen een jaar op, want het etiket noemt geen termijn. Troebel worden bij kou is normaal; ruikt de olie scherp of ranzig in plaats van mild en nootachtig, gebruik haar dan niet meer.
Ingrediënten
Butyrospermum Parkii Oil